Sendikalar, yalnızca çalışanların ücretlerini ve sosyal haklarını koruyan kuruluşlar değildir. Aynı zamanda emeğin onurunu, adaleti, eşitliği ve toplumsal dayanışmayı temsil eden örgütlerdir.
Türkiye'de sendikal mücadelenin geçmişi, Osmanlı'nın son dönemlerine kadar uzanır. Sanayileşmenin gelişmesiyle birlikte işçiler, ağır çalışma koşullarına, düşük ücretlere ve güvencesizliğe karşı örgütlenme ihtiyacı duymuştur.
Cumhuriyet döneminde 1936 tarihli İş Kanunu ile çalışma hayatında önemli düzenlemeler yapılmış, 1947 yılında çıkarılan Sendikalar Kanunu ile sendikacılığın yasal zemini oluşturulmuştur.
Ancak sendikal hareket açısından en önemli dönüm noktalarından biri 1961 Anayasası olmuştur. Bu anayasa, çalışanlara sendika kurma, sendikaya üye olma ve toplu sözleşme haklarının önünü açmıştır.
1963 yılında çıkarılan 274 sayılı Sendikalar Kanunu ve 275 sayılı Toplu İş Sözleşmesi, Grev ve Lokavt Kanunu ile Türkiye'de sendikal mücadele yeni bir döneme girmiştir.
1960'lı ve 1970'li yıllar, işçi hareketlerinin güçlendiği, grevlerin ve toplu mücadelelerin yaygınlaştığı yıllar olmuştur.
Ancak 12 Eylül 1980 askeri darbesi, sendikal hareket üzerinde ağır bir baskı dönemi başlatmıştır. 1982 Anayasası ve ardından çıkarılan 2821 ve 2822 sayılı yasalar, sendikal faaliyetleri önemli ölçüde sınırlandırmıştır.
1990'lı yıllarda sendikal hareket yeniden toparlanma çabası içerisine girmiş, DİSK 1992 yılında yeniden faaliyetlerine başlamıştır.
Kamu çalışanlarının sendikalaşma mücadelesi de zamanla güç kazanmış, 2001 yılında çıkarılan 4688 sayılı Kanun ile kamu görevlilerinin sendikal hakları yasal düzenlemeye kavuşmuştur.
2012 yılında yürürlüğe giren 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu ise işçi sendikacılığının temel yasal çerçevesini oluşturmuştur.
Peki bugün sendikacılık hangi noktada?
Bugün ne yazık ki sendikacılık, kuruluş amacından uzaklaşma tehlikesiyle karşı karşıyadır.
Ücretlerin enflasyon karşısında eridiği, çalışanların geçim mücadelesi verdiği, taşeronlaşmanın ve güvencesiz çalışmanın devam ettiği bir ortamda sendikaların sorumluluğu her zamankinden daha büyüktür.
Sendikalar, yalnızca toplu sözleşme dönemlerinde hatırlanan kurumlar olmamalıdır. İşçinin, emekçinin ve kamu çalışanının her zaman yanında olmalıdır.
Sendikacılık makam, mevki veya kişisel çıkar elde etme aracı değildir. Sendikacılık; gerektiğinde masaya oturmayı, gerektiğinde mücadele etmeyi, gerektiğinde de bedel ödemeyi göze alabilmektir.
Unutulmamalıdır ki güçlü sendika, güçlü emekçi demektir. Güçlü emekçi ise daha adil bir toplumun temelidir.
SON SÖZ:
Sendikalar geçmişin kazanımlarını anlatmakla yetinmemeli, geleceğin haklarını da savunmalıdır.
Çünkü sendikacılık bir koltuk değil, bir mücadele makamıdır.
Emeğin olduğu yerde sendika, sendikanın olduğu yerde dayanışma, dayanışmanın olduğu yerde umut vardır.
Emeğe saygı, emekçiye değer!